{"id":69097,"date":"2020-10-04T23:45:06","date_gmt":"2020-10-04T21:45:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.steinrein.com\/glossar\/plutonit"},"modified":"2026-09-15T15:59:22","modified_gmt":"2026-09-15T13:59:22","slug":"plutonit","status":"publish","type":"wppedia_term","link":"https:\/\/www.steinrein.com\/pl\/glossar\/plutonit\/","title":{"rendered":"Plutonit"},"content":{"rendered":"

Niebagatelną część skał występujących na naszej ziemi stanowią skały magmowe (magmatyty), które powstały w wyniku zestalenia się płynnych stopów skalnych (magmy lub lawy).<\/p>\n\n

Jeśli magma zastyga głęboko we wnętrzu Ziemi, proces zastygania i krystalizacji zachodzi powoli w tzw. komorach magmowych (pustkach we wnętrzu Ziemi), powstają tzw. skały głębinowe, które nazywane są również plutonitami, intruzjami lub skałami intruzyjnymi.<\/p>\n\n

Jeśli natomiast magma dotrze do powierzchni ziemi, to po przebiciu się przez skorupę ziemską zamienia się w lawę i stosunkowo szybko krzepnie z powodu panującej różnicy temperatur. W takim przypadku powstają skały wulkaniczne, które nazywane są również skałami wylewnymi, erupcyjnymi lub wylewnymi. <\/p>\n\n

Zarówno wulkanity, jak i plutonity są skałami magmowymi, ale między obiema grupami istnieją częściowo znaczne różnice.<\/p>\n\n

W przeciwieństwie do wulkanitów, tekstura plutonitów jest stosunkowo gruboziarnista, struktura składa się prawie wyłącznie z minerałów skrystalizowanych, czyli jest w pełni krystaliczna. W większości przypadków poszczególne kryształy można łatwo dostrzec gołym okiem. Struktura może być niekiedy porfirowata (mieszanina drobnych kryształów i większych wtrąceń). Przeciwnie, wulkanity mają zazwyczaj bardzo drobnoziarnistą strukturę, która w niektórych przypadkach może być nawet szklista. <\/p>\n\n\n\n

W przypadku delikatnych powierzchni kamiennych lub nieznanego podłoża przed rozpoczęciem prac należy zlecić specjalistycznej firmie ocenę materiału, stanu powierzchni i właściwej metody. Pozwala to uniknąć szkód spowodowanych niewłaściwym środkiem lub sposobem czyszczenia.<\/p>\n\n\n

\n\t\n\t\tPoproś o bezpłatną wycenę w zaledwie dwie minuty\t<\/span>\n\t
<\/div>\n\tOtrzymaj teraz<\/a>\n\t\"\"\n<\/div>\n\n\n

Tekstura jest bardzo często nieukierunkowana, ale w niektórych przypadkach możliwe są wyraźnie rozpoznawalne tekstury przepływu, które nadal uwidaczniają kierunek przepływu magmy. Zdarza się również banding. <\/p>\n\n

Różnice w składzie mineralnym plutonitów<\/h2>\n\n

Zawartość minerałów w plutonitach może być bardzo różna, w miarę jak magmy stają się coraz bardziej zróżnicowane. W zależności od obecnych składników, poszczególne składniki o różnej zawartości krzemianów krystalizują się w różnym tempie. <\/p>\n\n

Najpierw części o najniższej zawartości krzemu krystalizują do perydotytu, następnie do gabro<\/a>, diorytu i sjenitu, a w dalszej kolejności do granodiorytu i granitu. W tej samej kolejności zmienia się zabarwienie powstałych skał, od bardzo ciemnego (mafickiego) koloru do coraz jaśniejszych odcieni. Jest to również proste wyjaśnienie, dlaczego granit<\/a> nigdy nie może być czarny i dlaczego „czarne granity” oferowane w handlu na pewno nie mogą być granitami. <\/p>\n\n

W tej kolejności wzrasta również zawartość krzemionki, co uzasadnia podział na skały od „zasadowych” (na początku rzędu) do „kwaśnych” (na końcu rzędu, granit i granodioryt<\/a>).<\/p>\n\n

Dokładniejsza klasyfikacja plutonitów odbywa się albo na podstawie diagramu żelazowego (po porcjach kwarcu, skalenia alkalicznego, plagioklazu i foidenu), albo – w przypadku wariantów mafickich (ciemnych) – po zawartości oliwinu, piroksenu i hornblendy.<\/p>\n\n

Zdarzenie<\/h2>\n\n

Plutonity, które powstają we wnętrzu Ziemi, stają się widoczne dopiero wtedy, gdy znajdujące się nad nimi warstwy skalne ulegną całkowitej erozji <\/a>lub gdy głębsze warstwy zostaną sfałdowane ku górze w wyniku procesów tektonicznych (np. podczas tworzenia się gór).<\/p>\n\n\n\n

W przypadku delikatnych powierzchni kamiennych lub nieznanego podłoża przed rozpoczęciem prac należy zlecić specjalistycznej firmie ocenę materiału, stanu powierzchni i właściwej metody. Pozwala to uniknąć szkód spowodowanych niewłaściwym środkiem lub sposobem czyszczenia.<\/p>\n\n\n

\n\t\n\t\tPoproś o bezpłatną wycenę w zaledwie dwie minuty\t<\/span>\n\t
<\/div>\n\tOtrzymaj teraz<\/a>\n\t\"\"\n<\/div>\n\n\n

Przykłady plutonitów i ich zastosowania<\/h2>\n\n

Granit jest z pewnością jedną z najlepiej poznanych skał plutonicznych, dobrze znane są również dioryt<\/a> i granodioryt. Sjenit<\/a> i monzonit<\/a> również należą do plutonitów, podobnie jak anortozyt i thomalit. Każdy z nich należy do innej podgrupy skalnej (magmatyty subalkaliczne i alkaliczne). <\/p>\n\n

Z kolei najbardziej znanym przedstawicielem skał wulkanicznych jest bazalt<\/a> (skała iglasta na powierzchni ziemi).<\/p>\n\n

Zastosowanie może być bardzo różne, granit jest używany do produkcji żwiru, ale także do kostki brukowej, blatów kuchennych i pokrycia podłóg i schodów bardzo często. Tonalit<\/a> jest również często wykorzystywany do produkcji żwiru i nawierzchni drogowych, a także – podobnie jak granit – do produkcji nagrobków oraz do wykładania podłóg i schodów. Sjenit jest bardziej znany jako materiał do rzeźbienia w kamieniu, w tej funkcji był również bardzo często używany w czasach starożytnych. <\/p>\n\n

\n

Środki czyszczące i środki ochronne do płyt plutonitowych<\/h2>\n\n\n

Sprawdź zakres zastosowania i zgodność materiałową w informacji o produkcie.<\/p>