Spessartyt: ciemna skała żyłowa z grupy lamprofirów

W ramach podziału geologicznego skałę spessartyt zalicza się do lamprofirów. Ta grupa ciemnych skał magmowych obejmuje skały, które po rozbiciu wyróżniają się powierzchniami jasno rozbłyskującymi.

Spessartyty wyróżnia zarówno obecność hornblendy i augitu, jak i wyraźnie podwyższona zawartość ortoklazu w stosunku do plagioklazu w masie podstawowej. W spessartytach hornblendy przybierają zazwyczaj postać dużych wpryskowców, zielonkawych do brązowawych, osadzonych w skądinąd drobnoziarnistej masie podstawowej. Wśród składników mogą występować biotyt, kwarc (lub oliwin), apatyt oraz tlenki żelaza.

Do regionu Spessart nawiązuje nazwa skały: spessartyt jest tam bardzo szeroko rozpowszechniony jako skała żyłowa, podobnie jak w przypadku wielu lamprofirów. Region Spessart słynie również z formacji piaskowca pstrego. Także w innych okolicach występują spessartyty. Znane odmiany tego kamienia naturalnego wydobywa się np. w Saksonii lub Czechach; ponadto dobrze znane odmiany spessartytu spotyka się na Sardynii i w Wielkiej Brytanii.

Choć nazwy „spessartyt” i „spessartyn” są bardzo podobnie brzmiące, oznaczają dwie zasadniczo odmienne rzeczy. Spessartyty to skała, natomiast spessartyn zalicza się do minerałów z grupy granatów. Jest on krzemianem wyspowym (nezokrzemianem), klasyfikowanym wśród krzemianów manganu i glinu.

Nazwę zaczerpnięto tutaj, podobnie jak w przypadku spessartytów i zgodnie z częstym zwyczajem w górnictwie, od historycznie najważniejszego miejsca znalezienia. Dla spessartynu także znajduje się ono w Spessarcie, niedaleko Aschaffenburga. Za stanowisko typowe uznaje się kamieniołom Sommera koło Haibach w Dolnej Frankonii. Spessartyn pozostaje jednak bardzo częstym tworem mineralnym, występującym w większości krajów świata, a nawet na Księżycu. Jako kamień jubilerski wykorzystuje się spessartyn przede wszystkim.

Zwykle spessartyny przyjmują barwę od pomarańczowej do żółtej, a ich przejrzystość mieści się w zakresie od przezroczystych do półprzezroczystych. Występują również odmiany o barwach od brązowoczerwonych po ciemnoczerwone i czarne. Badaniem spessartynu intensywnie zajmował się także Joachim Lorenz z Karlstein am Main, znany specjalista od Spessartu.

Czyszczenie oraz zabezpieczenie nawierzchni ze spessartytu dobiera się w każdym przypadku do konkretnej odmiany skały, jej powierzchni i rodzaju zabrudzenia. Do gruntownego czyszczenia odpowiednich kamieni naturalnych i sztucznych przy zabrudzeniach olejem, tłuszczem oraz ogólnym brudem przeznaczony jest środek do czyszczenia kamienia AKEMI. W miejscu mało widocznym sprawdź kompatybilność; wykluczone pozostają materiały wrażliwe na rozpuszczalniki.

AKEMI Anti-Fleck Super może nadać chłonnym, niepowlekanym powierzchniom kamiennym właściwości odpychające wodę, olej i tłuszcz. Tylko do użytku profesjonalnego. Warunkiem jest czysta, całkowicie sucha powierzchnia i próba na próbce; możliwe są zmiany odcienia. Nie stosować na powierzchniach szkliwionych ani niechłonnych.